Dünya Meteoroloji Örgütü’nün (WMO) 17 Eylül’de yayımladığı Küresel Su Kaynaklarının Durumu 2025 raporu, iklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki etkisini nehirlerden yeraltı sularına ve buzullara kadar geniş bir çerçevede ortaya koydu.
Rapora göre 2025, küresel nehir akışları bakımından son 35 yılın en kurak yıllarından biri oldu. Dünya nehir havzalarının yüzde 36’sında normalin altında akış kaydedildi. Son yedi yılda ise normal nehir akışlarının görüldüğü havzalar belirgin biçimde azaldı.
Su döngüsü daha öngörülemez hale geliyor
WMO, küresel su döngüsünün giderek daha düzensiz hale geldiğine dikkat çekiyor. Bazı bölgelerde kuraklık ve düşük nehir seviyeleri yaşanırken, başka bölgelerde aşırı yağışlar ve seller öne çıkıyor.
Yeraltı suları, göller, nehirler, toprak nemi, kar ve buzullarda bulunan toplam karasal su rezervlerinde ise 2010’ların ortalarından bu yana süren bir azalma eğilimi bulunuyor.
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, yeraltı suları, buzullar ve kar örtüsü gibi yavaş yenilenen kaynakları gezegenin su güvenliği açısından bir tür “tasarruf hesabı” olarak nitelendirirken, bu rezervlerin giderek tükendiğine dikkat çekti.
Buzullar dört yıldır aralıksız kayıp veriyor
Rapordaki en çarpıcı göstergelerden biri buzullara ilişkin. 2025, dünyanın bütün büyük buzul bölgelerinde yaygın buz kaybının yaşandığı üst üste dördüncü yıl oldu.
WMO’ya göre 2023–2025 döneminde küresel buzulların toplam kaybı yaklaşık 1.400 gigaton suya ulaştı. Bu miktar yaklaşık 560 milyon olimpik yüzme havuzunu doldurabilecek suya karşılık geliyor.
Yeraltı sularında da tablo benzer. 2025’te izlenen kuyuların yaklaşık üçte ikisinde seviyeler tarihsel normalin dışında kaldı ve genel denge önceki yıla göre daha fazla su açığı yönüne kaydı.
En ağır bedeli Asya ve Afrika ödüyor
Su kaynaklarındaki değişim yalnızca çevresel bir sorun değil. WMO verilerine göre son beş yılda kaydedilen su kaynaklı aşırı olayların en az yarısı Asya ve Afrika’da meydana geldi. Bu olaylarla bağlantılı bildirilen ölümlerin yüzde 80’den fazlası da bu iki bölgede gerçekleşti.
WMO, güçlenen El Niño’nun önümüzdeki dönemde bazı bölgelerde kuraklık, bazı bölgelerde ise sel riskini artırabileceği uyarısında da bulunuyor.
Kaynak: Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), State of Global Water Resources 2025
Yorumlar kapalı.